
Japonya’da Vergi
Hangi vergiyi kim toplar, yıllık takvim nasıl işler, vergi yerleşikliği ne demek ve Türkiye anlaşması neyi kapsar
Japonya’da yaşayan bir çalışanı iki vergi doğrudan ilgilendirir: ulusal gelir vergisi (所得税, shotokuzei) ve belediye ile il tarafından alınan sakin vergisi (住民税, jūminzei). Gelir vergisini maaşından işverenin keser, aralıkta yıl sonu düzeltmesiyle kapatır. Sakin vergisi bir yıl geriden gelir; Japonya’ya geldiğin yıl ödemezsin, ikinci yılın haziranında başlar. Serbest çalışıyorsan ya da ek gelirin varsa 16 Şubat–15 Mart arasında kendin beyan verirsin. Türkiye ile 1994’ten beri yürürlükte olan çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması var.
Japonya’da hangi vergiler seni ilgilendirir?
Japonya’da vergiler ulusal ve yerel olarak ikiye ayrılır. Ulusal vergileri Ulusal Vergi Ajansı NTA (国税庁, Kokuzeichō) ve yerel vergi daireleri (税務署, zeimusho) yönetir. Yerel vergileri yaşadığın belediye ve il toplar.
| Vergi | Japonca (romaji) | Kim toplar? | Seni ne zaman ilgilendirir? |
|---|---|---|---|
| Gelir vergisi | 所得税 (shotokuzei) | NTA, vergi dairesi | Maaş, serbest kazanç, kira ve diğer gelirlerde; oran yüzde 5–45 |
| Yeniden yapılanma ek vergisi | 復興特別所得税 (fukkō tokubetsu shotokuzei) | NTA | Gelir vergisinin yüzde 2,1’i; 2027’den itibaren yüzde 1,1’e iner |
| Savunma ek vergisi | 防衛特別所得税 (bōei tokubetsu shotokuzei) | NTA | 1 Ocak 2027’den itibaren gelir vergisinin yüzde 1’i olarak kesilir |
| Sakin vergisi | 住民税 (jūminzei) | Belediye ve il | Önceki yılın geliri üzerinden yüzde 10 artı sabit pay; ikinci yıldan itibaren |
| Tüketim vergisi | 消費税 (shōhizei) | NTA | Alışverişte fiyata dahil; standart yüzde 10, gıda yüzde 8 |
| Bağış vergisi | 贈与税 (zōyozei) | NTA | Yılda 1,1 milyon yeni aşan hediyelerde alan kişi beyan verir |
Araç vergisi, emlak vergisi ve miras vergisi de var; ancak çoğu yeni gelen için ilk yıllarda gündeme gelmez. Nenkin ve sağlık sigortası primleri vergi değildir, ama gelir vergisinden düşülür; nenkin ve sağlık sigortası sayfalarına bak.
İki ayrı kurum, iki ayrı takvim
Yeni gelenlerin en sık karıştırdığı nokta budur. Gelir vergisini vergi dairesi, sakin vergisini belediye yönetir. İkisinin hesabı aynı gelire dayanır ama zamanlaması farklıdır.
- Gelir vergisi aynı yıl ödenir: İşveren her ay maaştan tahmini kesinti yapar (源泉徴収, gensen chōshū). Aralıkta yıl sonu düzeltmesi (年末調整, nenmatsu chōsei) fazla ya da eksik tutarı kapatır. Ayrıntı gelir vergisi sayfasında.
- Sakin vergisi bir yıl sonra gelir: 2026 gelirin üzerinden hesaplanan vergi, 2027 haziranından 2028 mayısına kadar maaşından kesilir. 1 Ocak’ta hangi belediyede kayıtlıysan o belediyeye ödersin. Ayrıntı belediye vergisi sayfasında.
- Beyan tek yerde verilir: Vergi dairesine verdiğin beyan (確定申告, kakutei shinkoku) belediyeye de iletilir; ayrıca belediye beyanı gerekmez. Ayrıntı vergi beyanı sayfasında.
Bir yılın vergi takvimi
| Ay | Japonca (romaji) | Ne olur? |
|---|---|---|
| Ocak | 源泉徴収票 (gensen chōshūhyō) | İşveren önceki yılın kesinti belgesini verir; belediyeye gelir bildirimi gönderir |
| 16 Şubat–15 Mart | 確定申告 (kakutei shinkoku) | Serbest çalışanlar ve ek geliri olanlar beyan verir; iade beyanı daha erken verilebilir |
| Haziran | 住民税決定通知書 (jūminzei kettei tsūchisho) | Belediye yeni yılın sakin vergisini bildirir; maaş kesintisi başlar |
| Ekim–Kasım | 控除証明書 (kōjo shōmeisho) | Sigorta ve nenkin prim belgeleri postayla gelir; yıl sonu düzeltmesi için saklanır |
| Kasım–Aralık | 年末調整 (nenmatsu chōsei) | İşverene aile ve indirim formlarını verirsin; fark aralık maaşında düzeltilir |
Beyan dönemi 15 Mart hafta sonuna denk gelirse ertesi iş gününe kayar; 2025 gelirleri için son gün 16 Mart 2026 oldu. 2026 gelirleri için takvim 16 Şubat–15 Mart 2027 olarak işler. Kesin tarihleri NTA’nın yıllık duyurusundan doğrula.
Vergi yerleşikliği: hangi gelir Japonya’da vergilenir?
Göçmenlikteki oturum statün ile vergideki yerleşikliğin aynı şey değildir. NTA üç grup tanımlar ve her grubun vergilenen geliri farklıdır.
| Grup | Japonca (romaji) | Kimdir? | Hangi gelir vergilenir? |
|---|---|---|---|
| Yerleşik olmayan | 非居住者 (hikyojūsha) | Japonya’da yerleşim yeri olmayan ya da bir yıldan kısa kalan | Yalnızca Japonya kaynaklı gelir |
| Daimi olmayan yerleşik | 非永住者 (hieijūsha) | Japon vatandaşı olmayan ve son 10 yılda Japonya’da toplam 5 yıl ya da daha az yaşayan | Japonya kaynaklı gelirin tamamı; yurt dışı gelir yalnızca Japonya’da ödenirse ya da Japonya’ya gönderilirse |
| Yerleşik | 居住者 (kyojūsha) | Japonya’da yerleşim yeri olan ya da bir yıldan uzun süredir oturan, 5 yıl sınırını aşmış | Dünyanın her yerindeki gelir |
Türkiye’den taşınan çoğu kişi ilk beş yıl “daimi olmayan yerleşik” grubundadır. Türkiye’deki kira gelirini Türkiye’de tutuyorsan Japonya’da vergilenmez; Japonya’ya gönderirsen gönderdiğin kısım vergilenir. Para gönderme kuralları Türkiye’den Japonya’ya para transferi sayfasında.
Beşinci yıl dolunca yurt dışı gelirlerinin tamamı Japonya’da beyana girer. Yıl sonunda yurt dışı varlıkların 50 milyon yeni aşıyorsa ayrıca yurt dışı varlık bildirimi (国外財産調書, kokugai zaisan chōsho) gerekir; daimi olmayan yerleşikler bu bildirimden muaftır.
Türkiye ile vergi anlaşması neyi çözer?
Japonya ile Türkiye arasındaki çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması 8 Mart 1993’te imzalandı ve 28 Aralık 1994’te yürürlüğe girdi. Anlaşma aynı gelirin iki ülkede birden tam vergilenmesini engeller.
- Maaş: İşi fiilen Japonya’da yapıyorsan maaşın Japonya’da vergilenir. Türkiye’deki bir şirketten uzaktan çalışarak aldığın ücret de iş Japonya’da yapıldığı için Japonya kaynaklı sayılır.
- Kira ve faiz: Türkiye’deki gayrimenkul kirası Türkiye’de vergilenir; Japonya’da beyana girerse ödediğin Türk vergisi için yabancı vergi mahsubu (外国税額控除, gaikoku zeigaku kōjo) istenir.
- Emeklilik: Nenkin ve SGK ödemelerinin hangi ülkede vergileneceği anlaşmanın ilgili maddesine bağlıdır; emeklilik planı yapanlar emeklilik sayfasına baksın.
Anlaşma kendiliğinden uygulanmaz. Türkiye’de ödediğin vergiyi Japonya’da düşürmek için beyanına Türk vergi makbuzunu ve Japonca çevirisini eklersin. Karmaşık durumda vergi dairesinin ücretsiz danışma hattını ya da bir zeirishi’yi (税理士, mali müşavir) kullan.
Japonya’dan ayrılırken vergi
Ayrılış yılında iki işlem vardır. Gelir vergisi için ya ayrılmadan önce beyan verip ödersin ya da bir vergi temsilcisi (納税管理人, nōzei kanrinin) atayıp beyanı ertesi yıl onun aracılığıyla verirsin. Sakin vergisi için kalan taksitleri ya son maaştan toplu ödetirsin ya da yine temsilci atarsın.
Ocak ile mayıs arasında işten ayrılanlarda işveren kalan sakin vergisini son maaştan toplu kesmek zorundadır. Ödenmemiş vergi, oturum uzatma başvurusunda aleyhine değerlendirilebilir; belediyeler bunu açıkça yazıyor. Ayrıntılar belediye vergisi ve vergi beyanı sayfalarında.
Bu bölümdeki rehberler
Belediye Vergisi
Jūminzei nasıl hesaplanır: 1 Ocak kuralı, yüzde 10 oran ve sabit pay, haziran takvimi, ilk yıl muafiyeti, işten ayrıl…
Gelir Vergisi
Japonya’da gelir vergisi oranları, 2026 temel indirim ve maaş indirimi, yıl sonu düzeltmesi, kesinti belgesi ve Türki…
Vergi Beyanı
Kakutei shinkoku kimler için zorunlu, kimler iade alır, e-Tax ile telefondan beyan, mavi beyan indirimi, gecikme ceza…
Örnek senaryolar
Senaryo 1, Nisan 2026’da Tokyo’da işe başlayan Levent: İlk maaşında gelir vergisi kesintisi görüyor ama sakin vergisi satırı boş. 2026’da Japonya geliri olmadığı için 2026 boyunca sakin vergisi yok. Haziran 2027’de belediyeden bildirim geliyor ve maaşı yaklaşık yüzde 10 düşüyor. Bu düşüşü baştan bütçesine koyduğu için şaşırmıyor.
Senaryo 2, Osaka’da serbest çevirmen Ceren: Türkiye’deki evinden kira alıyor ve parayı Türk hesabında tutuyor. Japonya’da üçüncü yılında olduğu için daimi olmayan yerleşik; kira Japonya’ya gönderilmediği sürece beyana girmiyor. Çeviri gelirini mart ayında e-Tax ile beyan ediyor ve mavi beyan indirimi alıyor.
Sık yapılan hatalar
- İlk yıl sakin vergisi yok diye ikinci yılı unutmak: İkinci yılın haziranında net maaş belirgin düşer. Önceden hesapla.
- Vergi dairesi ile belediyeyi karıştırmak: Gelir vergisi mektubu zeimusho’dan, sakin vergisi bildirimi belediyeden gelir. İkisine de ayrı cevap ver.
- Türkiye’deki geliri hiç düşünmemek: Beşinci yıl dolunca yurt dışı gelir tamamen beyana girer. Takvimini bil.
- Anlaşmanın kendiliğinden işleyeceğini sanmak: Çifte vergiyi önlemek için beyanında mahsup istemen ve belge eklemen gerekir.
- Ayrılırken vergiyi açık bırakmak: Ödenmemiş sakin vergisi arkandan tahsil edilmeye devam eder ve ileride yeni vize başvurusunda sorun çıkarabilir.
Sık sorulan sorular
Japonya’da maaştan toplam ne kadar vergi kesilir?
Gelir vergisi kademelidir ve yüzde 5’ten başlar; üzerine yüzde 2,1 yeniden yapılanma ek vergisi gelir. Sakin vergisi ikinci yıldan itibaren önceki yıl gelirinin yaklaşık yüzde 10’udur. Sosyal sigorta primleri vergi değildir ama bordroda ayrı kesinti olarak görünür.
Japonya’ya yeni geldim, bu yıl vergi öder miyim?
Gelir vergisini ilk maaşından itibaren ödersin; işveren keser. Sakin vergisi önceki yılın Japonya gelirine dayandığı için ilk takvim yılında çıkmaz, ikinci yılın haziranında başlar.
Türkiye’deki gelirimi Japonya’da beyan etmeli miyim?
İlk beş yıl “daimi olmayan yerleşik” sayılırsan Türkiye kaynaklı gelir yalnızca Japonya’ya gönderdiğin ya da Japonya’da ödendiği ölçüde vergilenir. Beş yılı aşınca tüm dünya gelirin beyana girer; Türkiye’de ödediğin vergiyi mahsup edebilirsin.
Vergi beyanını kendim yapabilir miyim?
Evet. NTA’nın çevrim içi hazırlama ekranı ve e-Tax ile My Number kartı kullanarak evden beyan verilir. Vergi dairelerinde beyan döneminde ücretsiz yardım masası da açılır.
Vergi borcu vize uzatmayı etkiler mi?
Belediyeler ödenmemiş sakin vergisinin oturum süresi uzatmasında aleyhine değerlendirilebileceğini yazıyor. Vergi ödeme belgesi (納税証明書, nōzei shōmeisho) uzatma ve daimi oturum başvurularında istenir.
Kaynaklar
Bu sayfa 18 Ekim 2026 tarihinde aşağıdaki resmî kaynaklarla kontrol edildi.
- NTA (国税庁): Gelir vergisi oranları, yeniden yapılanma ve savunma ek vergileri (No.2260, Japonca)
- NTA: Yerleşik, daimi olmayan yerleşik ve yerleşik olmayan ayrımı (No.2010, Japonca)
- NTA: Final tax return, beyan dönemi ve kimlerin beyan vermesi gerektiği (İngilizce)
- NTA: Japonya’dan ayrılmadan önce vergi işlemleri (İngilizce)
- NTA: 2025 gelirleri için beyan dönemi duyurusu, 16 Şubat–16 Mart 2026 (Japonca)
- NTA: Yurt dışı varlık bildirimi ve daimi olmayan yerleşik muafiyeti (PDF, Japonca)
- İçişleri Bakanlığı (総務省): Bireysel sakin vergisi (Japonca)
- Maliye Bakanlığı (財務省): Vergi anlaşmaları listesi, Türkiye 1993/1994 (Japonca)
- Kashiwa Belediyesi: Yabancılar için sakin vergisi, ayrılış ve vize uzatma notu (Japonca)
